Wat regelt het auteursrecht?
Het auteursrecht geeft aan de maker drie belangrijke rechten:
- het recht om zijn werk openbaar te maken
- het recht om zijn werk te verveelvoudigen
- persoonlijkheidsrechten
Openbaar maken
Bij openbaar maken gaat het om het beschikbaar stellen van het werk of van een verveelvoudiging ervan aan het publiek. Zo zijn bijvoorbeeld het uitzenden, tentoonstellen, laten horen, opvoeren, uitvoeren, vertonen, in druk laten verschijnen, verkopen en uploaden op internet vormen van openbaarmaking.
Verveelvoudigen
Verveelvoudigen is allereerst het maken van identieke exemplaren van een werk (bijvoorbeeld een tekst, muziekstuk, schilderij of foto), ook wel vermenigvuldigen genoemd. Dat kan o.a. door reproduceren, overschrijven, (foto)kopiëren, afdrukken, branden, het maken van afgietsels, het opslaan in databanken en het op de harde schijf van de computer zetten.
Daarnaast verstaat de Auteurswet onder verveelvoudigen ook het maken van een bewerking, bijvoorbeeld het vertalen van een boek, het maken van een muziekarrangement, het verfilmen en het bewerken van een roman tot een toneelstuk. In het algemeen valt iedere gehele of gedeeltelijke bewerking of nabootsing van een werk in gewijzigde vorm onder het begrip verveelvoudiging.
Wat betekent dit in de praktijk?
Als auteur heeft u het uitsluitend recht tot de verveelvoudiging en openbaarmaking van de dingen die u maakt. Niemand mag dat zonder toestemming doen, behalve in een paar uitzonderingsgevallen die in de wet staan beschreven. Het auteursrecht stelt u dus in staat uit uw werk (financieel) profijt te trekken.
U kunt voorwaarden stellen aan degenen die iets met uw werk willen doen. Zo kunt u aan een uitgever die uw verhaal wil publiceren toestemming (licentie) geven in ruil voor een vergoeding. Die vergoeding, een bedrag ineens of een percentage van de verkoopprijs (royalty), vormt voor u een inkomstenbron. Natuurlijk kunt u ook gratis toestemming geven of toestemming weigeren. Datzelfde geldt voor alle andere makers van auteursrechtelijk beschermde werken. Een componist bijvoorbeeld kan aan een platenmaatschappij die zijn muziek op cd wil uitbrengen, toestemming (licentie) geven in ruil voor een vergoeding.
Kortom, dankzij het auteursrecht bent u de enige die zeggenschap heeft over de wijze waarop en de voorwaarden waaronder uw beschermde werk wordt gebruikt of geëxploiteerd.